Święta Marina w Artemidzie - patronka miasta, co zobaczyć, kiedy najlepiej przyjechać i jak wygląda festyn
Będąc na wakacjach w Artemidzie, warto zatrzymać się na chwilę i poznać coś więcej niż tylko plaże i nadmorski klimat. Ta miejscowość we wschodniej Attyce ma swoją historię, rytm a także ważne duchowe zaplecze, które wciąż żyją w codzienności mieszkańców.
Jedną z najważniejszych postaci dla lokalnej społeczności jest Święta Marina Wielka Męczennica - patronka i duchowa opiekunka Artemidy. Artemida, to miasto, które w ostatnich dekadach dynamicznie rozwija się, ale nie straciło przy tym swojej tożsamości ani przywiązania do tradycji. Dla mieszkańców Artemidy święta Marina nie jest jedynie imieniem zapisanym w kalendarzu kościelnym. To bliska, niemal „domowa” patronka, obecna w rodzinnych opowieściach, modlitwach o zdrowie dzieci i we wspólnej pamięci lokalnej społeczności, przekazywanej z pokolenia na pokolenie.
Od Loutsy do Artemidy - współczesna tożsamość miasta
Jeszcze do połowy XX wieku dzisiejsza Artemida znana była pod potoczną nazwą Loutsa. Pochodziła ona z dialektu arwanickiego i odnosiła się do obszaru bogatego w wodę i mokradła. Przez długie lata miejscowość pełniła głównie funkcję letniego kurortu regionu Mesogea, odwiedzanego sezonowo przez mieszkańców Aten, którzy posiadali tu domy wakacyjne.
Z czasem Loutsa zaczęła jednak zmieniać się w miejsce stałego zamieszkania. W 1974 roku oficjalnie przemianowano ją na Artemidę, był to wyraźny sygnał powrotu do antycznych, klasycznych korzeni regionu. Jednocześnie chrześcijański charakter miasta pozostał niezmienny i do dziś wyraża się poprzez silny kult świętej Mariny.
Życie świętej Mariny
Święta Marina urodziła się w 289 roku w Antiochii Pizydyjskiej, w czasach brutalnych prześladowań chrześcijan przez władze rzymskie. Jej ojciec, Aidesios, był kapłanem pogańskim i wychowywał córkę zgodnie z wierzeniami epoki. Matka Mariny zmarła jednak tuż po jej narodzinach – wydarzenie to w znaczący sposób wpłynęło na dalszy los dziewczynki.
Jako dziecko Marina została powierzona opiece chrześcijańskiej kobiety z pobliskiej wioski. To właśnie tam dorastała w atmosferze wiary, modlitwy i prostoty, stopniowo poznając naukę chrześcijańską i budując bardzo silne fundamenty duchowe. W wieku zaledwie dwunastu lat przyjęła chrzest i świadomie poświęciła swoje życie Chrystusowi. Nie była to chwilowa decyzja dziecka, lecz dojrzały, przemyślany wybór, który z czasem miał wystawić jej wiarę na najcięższą próbę.
Gdy Marina miała piętnaście lat, wyznała ojcu, że jest chrześcijanką. Jego reakcja była gwałtowna i bezwzględna - publicznie się jej wyrzekł i zerwał z nią wszelki kontakt. Pomimo ogromnego bólu, samotności i poczucia odrzucenia Marina nie cofnęła się ani nie próbowała szukać kompromisu. Z pełną świadomością wybrała drogę otwartego wyznania wiary, zdając sobie sprawę z grożącego jej niebezpieczeństwa.
Jej aresztowanie nastąpiło z rozkazu namiestnika Olybriusa, który zwrócił uwagę na jej urodę, skromność i niezwykłą siłę charakteru. Początkowo próbował nakłonić Marinę do wyrzeczenia się wiary obietnicami, pochlebstwami, a nawet propozycją małżeństwa. Gdy to nie przyniosło skutku, rozpoczęły się brutalne tortury. Była podwieszana, raniona żelaznymi hakami i przypalana pochodniami. Mimo niewyobrażalnego cierpienia pozostała niezłomna, a jej postawa stała się przejmującym świadectwem wiary.
Jednym z najbardziej znanych epizodów z życia świętej Mariny jest jej duchowa walka z diabłem w więzieniu. Według tradycji zły duch ukazał się jej pod postacią smoka, próbując ją pożreć. Po modlitwie Marina została cudownie ocalona, a smok zginął.
Następnie diabeł pojawił się w ludzkiej postaci, lecz i wtedy poniósł klęskę. To właśnie ten motyw sprawił, że święta Marina często przedstawiana jest na ikonach stojąca nad smokiem i uznawana za potężną orędowniczkę w walce ze złem oraz chorobami, zwłaszcza dziecięcymi.
Ostatecznie święta Marina poniosła śmierć męczeńską przez ścięcie. Wcześniej, według przekazów, została cudownie uratowana z próby utopienia. W chwili jej ocalenia nad głową Mariny miał ukazać się gołąb trzymający wieniec - znak duchowego zwycięstwa.
Jej relikwie przechowywano przez wieki w Konstantynopolu, aż do zdobycia miasta w 1204 roku. Obecnie święta dłoń Mariny znajduje się w klasztorze Vatopedi na Górze Athos, a fragmenty relikwii są regularnie przewożone do świątyń podczas jej święta, obchodzonego 17 lipca.
Św. Marina - Patronka Artemidy
Choć nazwa miasta Artemida nawiązuje do starożytnej bogini Artemidy i jej sanktuariów w okolicach Vravrony, w czasach chrześcijańskich duchową opiekunką miejscowości stała się święta Marina. Jej imię wywodzi się od łacińskiego marinus, czyli „morski”, co doskonale pasuje do nadmorskiego charakteru miasta. W ludowej tradycji imię to kojarzono również z greckim czasownikiem maraino („więdnąć”), co wzmacniało wiarę w uzdrawiającą moc świętej.
Kościół świętej Mariny duchowym sercem miasta
Główny Kościół Parafialny Świętej Mariny znajduje się w samym centrum Artemidy, zaledwie kilka minut spacerem od plaży. To właśnie tutaj koncentruje się życie duchowe mieszkańców. Świątynia prowadzi bogaty program liturgiczny, organizuje katechezy, działalność charytatywną oraz pielgrzymki, będąc ważnym punktem odniesienia dla lokalnej społeczności.
Święto 16 i 17 lipca
Obchody świętej Mariny są najważniejszym wydarzeniem religijnym w Artemidzie. Uroczystości rozpoczynają się 16 lipca wieczorem nieszporami, po których ulicami miasta przechodzi procesja z ikoną świętej. Mieszkańcy dekorują ulice kwiatami, a całość ma bardzo wspólnotowy i podniosły charakter. Dzień później odprawiana jest uroczysta liturgia, zamykająca duchową część święta.
Jarmark i obchody święta
Religijne uroczystości szybko wychodzą tu poza mury kościoła i zamieniają się w prawdziwe święto miasta. Wraz z obchodami pojawia się duży jarmark, a gmina Spata -Artemida organizuje koncerty, występy zespołów tanecznych i atrakcje dla najmłodszych. Ulice wypełniają się muzyką i zapachem jedzenia, a do Artemidy zjeżdżają mieszkańcy z całej Attyki.
Dla turystów to doskonała okazja, by zobaczyć Grecję „od środka” - bez muzealnych gablot. Według lokalnych wierzeń dzień świętej Mariny przynosi ulgę po największych upałach i zapowiada nadchodzące winobranie, naturalnie wpisując to święto w rytm przyrody i letniego życia regionu Mesogea.
