# Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki

![Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki](https://myartemida.gr/post-images/287844647288368990_o.jpg)

**Jeśli jesteś w Atenach albo wypoczywasz w okolicach Artemidy, we wschodniej części Attyki, i interesujesz się historią lub mitologią, koniecznie warto zaplanować wycieczkę do Braurony** (Βραυρώνα) **.** To spokojne miejsce, w którym możesz zobaczyć coś więcej niż tylko kamienne ruiny.  

Zaledwie **38 kilometrów od centrum Aten znajduje się jedno z ciekawszych stanowisk archeologicznych w regionie - dawne sanktuarium Artemidy**. Braurona to miejsce z historią, ale też wyjątkowym klimatem związanym z kultem kobiecym i rytuałami przejścia, w których uczestniczyły młode Ateńskie kobiety. Jeśli szukasz więc miejsca mniej oczywistego, bez tłumów, ale pełnego znaczeń - Braurona będzie świetnym wyborem na ciekawą wycieczkę i niekrótką podróż w czasie.

**Mit, historia i kult Artemidy Brauronia**
-------------------------------------------

Braurona było to miejsce zamieszkałe już od epoki neolitu, ale szczególną rolę zyskało w **VIII w. p.n.e., kiedy rozwinął się tu kult Artemidy Brauronia** - **bogini chroniącej kobiety, rodzące matki i dzieci.** Według mitologii greckiej właśnie tutaj miała trafić Ifigenia, córka Agamemnona, po cudownym ocaleniu przed ofiarą złożoną w Aulidzie. Podobno została kapłanką Artemidy i po śmierci pochowano ją w Brauronie. Opowieść ta tłumaczyła obecność tajemniczego drewnianego wizerunku bogini (tzw. *xoanon*) i rytuałów, które uczyniły z Brauronu unikatowe miejsce w świecie starożytnych Greków.

W VI w. p.n.e. tyran **Pizystrat sprowadził kult Artemidy Brauronia także na ateński Akropol -** to dowód na to, **jak ważne było to miejsce w całym regionie Attyki**. Ale to w Brauronie odbywały się najważniejsze rytuały i procesje, przyciągające kobiety i dzieci z całych Aten.

Related: https://myartemida.gr/pl/artykul/co-zobaczyc-w-artemidzie-ruiny-ukrytego-sanktuarium-na-plazy.md
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Related: https://myartemida.gr/pl/artykul/co-zwiedzic-w-artemidzie-ruiny-starozytnej-swiatyni-artemidy-blisko-morza.md
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

**Rytuał arktoi: kiedy dziewczynki stawały się „małymi niedźwiedzicami"**
-------------------------------------------------------------------------

Braurona zwana też Brawron był sanktuarium naprawdę wyjątkowym, to tutaj**co pięć lat odbywało się święto Brauronia, podczas którego młode dziewczęta w wieku od 5 do 10 lat brały udział w rytuale zwanym arkteia (*άρκτεια*)** . Przebrane w szaty w kolorze szafranu, nazywane **arktoi** („niedźwiedzice"), brały udział w **rytualnych grach, tańcach i biegach, symbolicznie „udając dzikie zwierzęta" - niedźwiedzie, które były święte dla Artemidy.**  

Rytuał miał charakter przejścia, czyli niejako dziewczęta były niejako **„oddawane" Artemidzie, aby zapewnić sobie zdrowe dorastanie, szczęśliwe małżeństwo i pomyślne macierzyństwo.** To jedno z nielicznych miejsc w starożytnej Grecji, gdzie **młode kobiety odgrywały tak wyraźną rolę w oficjalnym kulcie.**

W ofierze składano zazwyczaj koźlęta, a dziewczynki często zostawiały po sobie wotywne dary - zabawki, figurki, ozdoby - które dziś obejrzeć możemy w muzeum.  
![Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki](https://myartemida.gr/post-images/17a0baa3-IMG-9714_o.jpg)  

![Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki](https://myartemida.gr/post-images/3d28ce77-IMG-9700_o.jpg)  

**Zabytki i znaleziska: archeologiczna skarbnica**
--------------------------------------------------

Ruiny kompleksu świątynnego w Brauronie zostały częściowo odkopane i zrekonstruowane. Znajdziemy tu miedzy innymi:

* **Świątynię Artemidy** z V w. p.n.e. - dorycką budowlę na planie prostokąta, z zachowanymi kolumnami i fundamentami

* **Stoa w kształcie litery Π** - kolumnowy krużganek otaczający dziedziniec, gdzie mieściły się pomieszczenia rytualne

* **Niewielki teatr**, prawdopodobnie wykorzystywany podczas uroczystości religijnych

* **Kamienny most** nad rzeką Erasinos, prowadzący do sanktuarium

* **Kaplicę św. Jerzego**, zbudowaną na ruinach antycznego ołtarza

![Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki](https://myartemida.gr/post-images/efe1111b-IMG-9851_o.jpg)

![Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki](https://myartemida.gr/post-images/96425d85-IMG-9787_o.jpg)

W pobliżu działa także **Muzeum Archeologiczne Brauronu** , prezentujące niezwykle poruszające artefakty: marmurowe posągi dziewczynek z czasów klasycznych, figurki, naczynia, ozdoby i zabawki, jakie dziewczynki mogły zostawiać w ofierze bogini.**Jednym z najbardziej znanych eksponatów jest rzeźba dziewczynki przytulającej królika - symbol dzieciństwa i opieki Artemidy.**

**Praktyczne informacje dla zwiedzających**
-------------------------------------------

Jeśli interesują Was takie opowieści Braurona jest doskonałym miejscem na jednodniową wycieczkę z Aten.

* **Lokalizacja:** ok. 38 km na wschód od Aten, blisko Porto Rafti

* **Dojazd samochodem:** autostrada Attiki Odos (A6) → zjazd na Markopoulo → Porto Rafti → Braurona

* **Komunikacja publiczna:** Do Braurony można dojechać komunikacją miejską na dwa sposoby. Jedna z opcji to podróż **metrem linii 3 do lotniska, następnie przesiadka na autobus X97 do Markopoulo, skąd kursuje lokalny autobus 320 bezpośrednio do Braurony** . Druga możliwość to **metro linii 3 z wysiadką na stacji Nomismatokopio, skąd odjeżdża autobus 323 w kierunku Artemidy.**W obu przypadkach należy jednak pamiętać, że przystanek autobusowy znajduje się w pewnym oddaleniu od muzeum i stanowiska archeologicznego, dlatego konieczny będzie kilkunastominutowy spacer pieszo.

### **Godziny otwarcia i bilety**

* **Stanowisko archeologiczne:** otwarte codziennie oprócz wtorku, w godz. 8:30--15:30

* **Muzeum:** również otwarte codziennie oprócz wtorku, w tych samych godzinach

* **Uwaga:** **bilety na muzeum i na teren wykopalisk sprzedawane są oddzielnie**. Cena każdego z nich wynosi około 5 euro (lub 3 euro w przypadku biletu ulgowego).

![Co zobaczyć w Artemidzie: Świątynia Artemidy w Brauronie - podróż do serca starożytnej Attyki](https://myartemida.gr/post-images/3c451102-IMG-9656_o.jpg)

**Wskazówki i dodatkowe atrakcje**
----------------------------------

* Najlepszy czas na zwiedzanie to **wiosna (kwiecień--maj)** i **wczesna jesień (wrzesień--październik)** - przyroda jest wtedy najpiękniejsza, a temperatura łagodna.

* Weź **wygodne buty**, wodę i coś na słońce - teren jest otwarty i kamienisty.

* Jeśli nie posługujesz się j. angielskim - warto też zabrać **przewodnik lub aplikację**, bo część opisów jest tylko po grecku.

* Po zwiedzaniu można udać się na plażowanie do **Artemidy** , na spacer nadmorski w **Porto Rafti** lub odwiedzić lokalne **winiarnie w Markopoulo**.

**Dlaczego warto?**
-------------------

Oczywiście, że warto. To miejsce wyjątkowe, nieprzesadnie skomercjalizowane, mimo że obowiązuje bilet wstępu. Braurona pozostaje rzadko odwiedzana, a jednocześnie niezwykle wartościowa -- duchowo, historycznie i estetycznie. To nie tylko ruiny, ale pradawna to **opowieść o dziewczynkach, które uczyły się dorastać pod opieką bogini.** To także poruszająca lekcja o **kobiecej stronie religii w starożytnej Grecji**. A dzisiaj, idealna propozycja na spokojny dzień poza miastem wśród ciszy, kamieni i śpiewu cykad.

Related: https://myartemida.gr/pl/artykul/artemida-koo-aten---co-warto-wiedziec-pytania-i-odpowiedzi-o-wakacjach-nad-morzem.md
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

<br />